Đào tạo KIẾN THỨC CHUNG – Bài số 2

Đào tạo KIẾN THỨC CHUNG – Bài số 3
June 30, 2017
Đào tạo SẢN PHẤM : Bài số 4
June 30, 2017
Show all

Đào tạo KIẾN THỨC CHUNG – Bài số 2

NÃO & GỐC TỰ DO

 

I> Não là cơ quan dễ bị tổn hại nhất

1. Tầm quan trọng của não:

* Não là cơ quan quan trọng và phức tạp nhất trong cơ thể con người. Não là trung tâm điều phối, kiểm soát hầu hết mọi hoạt động của cơ thể. Não người trưởng thành nặng khoảng từ 1,3kg đến 2,4 kg.

* Não được cấu thành từ hơn 100 tỷ tế bào thần kinh (neuron) và chúng liên kết với nhau bởi hàng nghìn tỷ mạch kết nối được gọi là các khớp thần kinh (synape).   Các tín hiệu di chuyển qua lại  tạo nên cơ sở của trí nhớ, tư duy và cảm xúc.

* Mặc dù chỉ chiếm khoảng 2% trọng lượng cơ thể, nhưng não người lại cần đến 20-25% tổng lượng máu để hoạt động.

* Mạch máu não giúp vận chuyển oxy. Glucose và các dưỡng chất rất cần thiết cho não. Đồng thời mạch máu não cũng giúp loại bỏ các chất thải được sinh ra trong quá trình chuyển hóa trong não.

* Khi dòng máu não vì  lý do nào đó giảm thấp xuống dưới mức cần thiết cho sự chuyển hóa, não thiếu máu và oxy sẽ bị tổn thương, các chức năng suy giảm. Nếu tình trạng này kéo dài, mô sẽ bị tổn thương khó hồi phục, thậm chí bị tổn thương vĩnh viễn (sống đời sống thực vật).

2. Não là cơ quan dễ bị gốc tự do tấn công nhiều nhất, vì sao ?

Trong não, sự chuyển hóa diễn ra liên tục với cường độ cao khiến cho gốc tự do không ngừng sản sinh và gây hại. Hơn nữa gốc tự do cũng sinh ra bởi các tác động từ bên ngoài như môi trường ô nhiễm, thực phẩm dơ bẩn, đầy hóa chất,…. Gốc tự do (free radical) là chất có hại, liên tục được sinh ra bởi các quá trình chuyển hóa trong cơ thể nhất là ở não vì ¼ lượng máu của cơ thể đều phải qua não. Gốc tự do tiếp cận với các cấu trúc của tế bào và lấy điện tử từ các cấu trúc này, gây tổn thương màng tế bào, phản ứng mạnh với các phân tử protein, DNA và các axit béo, dẫn đến những biến đổi gây tổn hại, rối loạn và làm chết tế bào, nhất là tế bào não. Với đặc điểm hơn 60% thành phần là chất béo chưa bão hòa, bộ não rất dễ bị gốc tự do tấn công. Thế nên:


II> Gốc tự do và việc phòng chống gốc tự do

1. Gốc tự do là nguyên nhân gây bệnh tật

Các nhà khoa học đã chứng minh, não có hệ thống phòng thủ chống gốc tự do chỉ bằng 1/10 so với gan.

Ngoài ra còn có nhiều yếu tố khác làm tăng số lượng gốc tự do trong cơ thể như: Lão hóa, stress, trầm cảm, chấn thương, ô nhiễm môi trường, thực phẩm dơ bẩn, thực phẩm đầy hóa chất độc hại, thuốc trừ sâu, tác dụng phụ của thuốc trị bệnh, nhiễm trùng, nhiễm phóng xạ, hút  thuốc lá, mất cân bằng dinh dưỡng,…

Trung bình một đời người phải chịu sự tấn công của gần 17 tấn gốc tự doƯớc lượng mỗi tế bào phải hứng chịu khoảng 10.000 gốc tự do tấn công mỗi ngày.

Gốc tự do được xem là nguồn gốc của sự lão hóa và nhiều bệnh tật. Chúng tấn công và gây tổn hại cho hầu hết các cấu trúc của sự sống trong cơ thể.

Gốc tự do hủy hoại cấu trúc tế bào, gây rối loạn chức năng và làm chết tế bào, là thủ phạm gây ra hơn 100 bệnh tật cho con người, từ các bệnh lý thoái hóa tế bào thần kinh (suy giảm trí nhớ, Dementia (bệnh hay quên), Alzheimer, Parkinson…) đến các bệnh như:  mạch máu não, thoái hóa võng mạc, ung thư, tiểu đường, lão hóa da,…

Dưới tác hại của gốc tự do, não phải đối mặt với nguy cơ về các bệnh liên quan đến mạch máu não như: thiếu máu não, tai biến mạch máu não và đau nửa đầu.

Gốc tự do gây tổn thương thành mạch máu, hình thành nên các mảng xơ vữa và tạo huyết khối, làm hẹp lòng động mạch khiến giảm lưu lượng máu đến não, gây thiếu máu não.

Thiếu máu não là tình trạng rất phổ biến, tập trung ở độ tuổi trung niên và hiện nay bệnh này ngày càng trẻ hóa dần. Các triệu chứng hay gặp như: Đau đầu, chóng mặt, rối loạn giấc ngủ, ù tai, nghe kém, rối loạn cảm giác. Thiếu máu não, nếu không được điều trị sẽ có nguy cơ dẫn đến tai biến mạch máu não

Trong các hậu quả do gốc tự do gây ra trên mạch máu, các cơn tai biến mạch máu não (còn gọi là đột quỵ não) là sát thủ đáng sợ nhất với khoảng 80% trường hợp nhồi máu não và 20% vỡ mạch máu não. Mạch tắc hoặc vỡ khiến cho tế bào thần kinh não không được máu nuôi dẫn đến chết dần.

Các triệu chứng tai biến mạch máu não xuất hiện đột ngột, bao gồm: liệt nửa người, giảm thị lực, mất khả năng ngôn ngữ, liệt tứ chi… Bệnh gây tử vong nhanh chóng hoặc để lại di chứng tàn tật nặng nề.

Sau tai biến mạch máu não, quá trình sửa chữa tổn thương não cũng phóng thích một lượng lớn các gốc tự do làm tổn thương mô não nhiều hơn, khiến tỷ lệ tái phát bệnh ngày càng tăng cao.

Thống kê cho thấy, tai biến mạch máu não là bệnh gây tử vong cao thứ 2 của con người.

“ Cứ 10 người bị tai biến mạch máu não thì có 5 người tử vong trong vòng 1 năm”

Nghiên cứu cho thấy, ở những bệnh nhân đau nửa đầu, các chất chống gốc tự do giảm đi rõ rệt, trong khi phản ứng oxy hóa trong máu tăng cao. Điều này càng làm sản sinh ra vô số gốc tự do gây hại khiến cơn đau đầu ngày thêm tồi tệ.  Những người bị đau nửa đầu lâu ngày phải đối mặt với những nguy hại khác cho sức khỏe như: trầm cảm, đột quỵ, suy thoái võng mạc, mất thị lực và mù vĩnh viễn. Theo Tổ chức Y Tế Thế Giới, bệnh đau nửa đầu được xếp trong số 20 nguyên nhân hàng đầu gây thương tật và ngày càng là vấn nạn lớn toàn cầu.

Đau nửa đầu là chứng thường gặp trong các bệnh đau đầu và thống kê cho thấy có đến 11% dân số bị cơn đau nửa đầu hành hạ.

Không chỉ tiêu tốn kinh phí khổng lồ cho điều trị, nhóm bệnh thoái hóa thần kinh còn được Tổ chức Y Tế Thế Giới nhận định là cuộc khủng hoảng sức khỏe nghiêm trọng của thế kỷ. Dưới tác hại của gốc tự do, bộ não phải hứng chịu nhiều bệnh lý thoái hóa thần kinh, điển hình như: suy giảm trí nhớ, sa sút trí tuệ, bệnh Alzheimer, bệnh Parkinson.

 “ Hiện có khoảng 20 – 30% người trẻ tuổi gặp các vấn đề về trí nhớ”, khoảng 50% số người suy giảm trí nhớ sẽ chuyển thành bệnh sa sút trí tuệ 3 năm tiếp sau đó.

Tình trạng sa sút trí tuệ xuất hiện khi tế bào thần kinh bị chết hoặc không thực hiện được chức năng.

Năm 2010, thế giới có 35,6 triệu người bị sa sút trí tuệ và con số bệnh nhân dự báo vào năm 2030 là 65, 7 triệu người, năm 2050 là 115,5 triệu người.

Gốc tự do là tác nhân quan trọng của quá trình sinh bệnh Alzheimer, chúng phá hủy tế bào thần kinh và làm tổn hại nhu mô trên toàn bộ não, thúc đẩy hình thành các búi sợi tơ thần kinh và các mảng lão hóa (amyloid).

Trung bình người mắc bệnh Alzheimer tử vong sau 8 – 10 năm. Cho đến nay, quá trình bệnh Alzheimer là không thể đảo ngược và không có cách chữa trị hết hoàn toàn. Tuy nhiên, người ta đã có thể làm chậm tiến trình của căn bệnh này.

Với bệnh Parkinson, các gốc tự do góp phần vào quá trình thoái hóa các tế bào thần kinh ở vùng chất đen, làm giảm sản xuất các chất dẫn truyền, ảnh hưởng đến sự điều hòa nhiều hoạt động của cơ thể.

Bệnh Parkinson có 4 triệu chứng kinh điển, gồm: run, cứng cơ, chậm chạp và rối loạn tư thế. Ở giai đoạn sớm, người bệnh có thể gặp tình trạng mệt mỏi, đau cơ, vụng về khi thực hiện các động tác đơn giản hay rối loạn chữ viết, suy giảm nhận thức…

2. Phòng chống gốc tự do để bảo vệ não và cơ thể như thế nào ?

Theo thời gian, gốc tự do không ngừng sản sinh và gây hại trong khi hệ thống phòng vệ của cơ thể lại từng bước suy yếu dần. Do đó, để bảo vệ sức khỏe  – đặc biệt là bộ não, cần hạn chế các yếu tố tăng sinh gốc tự do và bổ sung các chất chống gốc tự do cho cơ thể.

  • Giảm yếu tố tăng sinh gốc tự do: Gốc tự do không chỉ sinh ra từ các quá trình chuyển hóa trong cơ thể mà còn hình thành dưới tác động của các yếu tố bên ngoài như: môi trường ô nhiễm (khói bụi, ánh nắng, phóng xạ…), rượi bia, khói thuốc lá, hóa chất, chấn thương, nhiễm khuẩn, căng thẳng thần kinh (stress)…. Vì thế, cần hạn chế tối đa tác động của các yếu tố này.
  • Bổ sung chất chống gốc tự do từ thiên nhiên: Một chế độ dinh dưỡng giàu các chất chống gốc tự do có thể giúp cơ thể tăng khả năng phòng vệ và trung hòa gốc tự do một cách hữu hiệu. Trong khẩu phần ăn hằng ngày, nên tăng cường các thảo dược, trái cây và rau củ quả vì đây là nguồn cung cấp dồi dào các chất chống gốc tự do.  Gần đây, các nhà khoa học Mỹ đã chiết xuất thành công nhiều chất chống gốc tự do từ thiên nhiên  như:  Astaxanthin, Chiết xuất hạt nho, Sensoril, Resveratrol, Hồng sâm, Rhodila Rosea, Axit Folic,… có khả năng tiêu diệt gốc tự do mạnh mẽ, hạn chế sự tổn thương thành mạch, cải thiện lưu lượng máu lên não, giảm thiểu các triệu chứng của bệnh lý mạch máu não, cải thiện tình trạng đau đầu, chóng mặt, hoa mắt, mất thăng bằng, mất ngủ, ù tai, rối loạn cảm giác, yếu liệt nửa người… Đồng thời, các chất chống gốc tự do này giúp bảo vệ và tăng cường hoạt động tế bào thần kinh, cải thiện trí nhớ, tăng khả năng tập trung, chống căng thẳng / stress, trầm cảm,…

 

III> Kết luận

Trong quá trình trao đổi chất, cơ thể tạo ra nhiều gốc tự do, nhất là khi bị căng thẳng (stressed), buồn rầu, lo âu, hay trầm cảm, …..  Đã vậy, gốc tự do từ bên ngoài còn tấn công vào cơ thể do môi trường ô nhiễm, thực phẩm nhiễm độc, hóa chất, thuốc  trừ sâu, nguồn nước, …..

Gốc tự do gây tổn hại cho các tế bào bởi sự oxy hóa tương tự như kim loại bị rỉ sét và bị phá hủy.  Nghiên cứu của nhiều nhà khoa học trên thế giới chứng minh rằng gốc tự do là nguyên nhân chính tạo ra sự lão hóa nhiều bộ phận của cơ thể cũng như các bệnh thoái hóa khác và bệnh ung thư khi tế bào bị hủy hoại. Gốc tự do chính là nguyên nhân gây lão hóa, bệnh tật và tử vong. Cơ thể cũng có cơ chế tự nhiên chống lại, đó là hấp thu các dưỡng chất, vitamin, vi chất có tính chống oxy hóa, chống gốc tự do từ thực phẩm hàng ngày để loại bỏ các gốc tự do trong cơ thể. Tuy nhiên, thực phẩm hàng ngày cũng không đủ cung cấp nên nhiều người trên toàn thế giới thường dùng thêm các thực phẩm bổ sung dinh dưỡng giàu chất chống oxy hóa và chống gốc tự do. Các chất chống oxy hóa, chống gốc tự do thường được dùng từ lâu là Vitamin A, C, E. Nhưng gần đây, có nhiều dưỡng chất chiết xuất từ thiên nhiên có tính chống gốc tự do, chống oxy hóa mạnh gấp nhiều lần các vitamin đó, ví dụ như Astaxanthin, Sensoril, chiết xuất hạt nho, Resveratrol,…., điển hình là các hãng dược phẩm, mỹ phẩm đã thu lợi rất nhiều từ các sản phẩm chứa các chất chống oxy hóa mạnh này.

Công Ty BNET, Hoa Kỳ  đã cho ra đời một sản phẩm đầu tiên và duy nhất với 18 dưỡng chất chiết xuất từ thiên nhiên tốt nhất cho não:  Super Brain Fuel Plus. 

18 dưỡng chất thiên nhiên có tính chống oxy hóa và chống gốc tự do mạnh này là thành tựu nhiều năm nghiên cứu của các nhà khoa học trên thế giới như: Vitamin B-3, Vitamin B-6, Vitamin B-12, Chiết xuất hạt nho, Resveratrol, Sensoril, Astaxanthin, Axit Folic, L-Glutamine, Phenylalanine, Rhodiola Rosea, Hồng sâm, Kẽm Gluconat (kẽm thực phẩm)…

 

 

Comments are closed.